Ruimte voor molens

In het dichtbevolkte Nederland is ruimte een schaars goed geworden. Hierdoor komen windmolens steeds vaker in het gedrang. Door hoge gebouwen of bomen die te dicht op de molen staan, wordt de windvang bedreigd. Dit vermindert niet alleen de belevingswaarde van het monument, het kan ook gevaar opleveren voor de molen, de molenaar en de molenomgeving. De laatste tijd vormen zelfs de moderne windturbines een bedreiging voor menige klassieke molen.

Uit een onderzoek in 1992 bleek dat slechts 27% van alle windmolens over een goede biotoop beschikte, 35% kreeg de kwalificatie ‘aanvaardbaar’. Bij 5% was sprake van een ronduit slechte biotoop, terwijl 11% een ‘bedenkelijke’ beoordeling kreeg en 22% een matige. Sindsdien is deze situatie nog verder verslechterd en de verwachtingen voor de toekomst zijn bepaald niet rooskleurig.

Het boekje gaat in op de aard van deze bedreigingen, waarbij geïllustreerde voorbeelden worden aangehaald in Zaandam (Oliemolen ‘De Ooievaar’) en Havelte (stellingkorenmolen). De auteurs beschrijven aan welke eisen een goede molenbiotoop moet voldoen en hanteren hierbij de 1:100 regel. De eerste honderd meter van een molen moet volledig vrij blijven. Vervolgens mag een obstakel elke honderd meter verder van de molen één meter hoger zijn. Gemeenten zouden hiermee rekening moeten houden bij het vaststellen van bestemmingsplannen. Het boekje vermeldt ook een aantal bedreigingen op korte termijn en geeft aan welke eisen er nodig zijn voor de toekomst. Immers: “Ook ons nageslacht wil werkende molens zien!” Op de laatste pagina’s worden enkele conclusies geformuleerd.